خدمات تلفن همراه

نهج البلاغه - خطبه : 191 - برحذر داشتن از دنیا و ره آورد پرهیزکاری - ترجمه استاد دشتی


و من خطبة له ع

191-  و من خطبة له (علیه السلام) یحمد اللّه و یثنی على نبیه و یوصی بالزهد و التقوى :
الْحَمْدُ لِلَّهِ الْفَاشِی فِی الْخَلْقِ حَمْدُهُ وَ الْغَالِبِ جُنْدُهُ وَ الْمُتَعَالِی جَدُّهُ أَحْمَدُهُ عَلَى نِعَمِهِ التُّؤَامِ وَ آلَائِهِ الْعِظَامِ الَّذِی عَظُمَ حِلْمُهُ فَعَفَا وَ عَدَلَ فِی کُلِّ مَا قَضَى وَ عَلِمَ مَا یَمْضِی وَ مَا مَضَى مُبْتَدِعِ الْخَلَائِقِ بِعِلْمِهِ وَ مُنْشِئِهِمْ بِحُکْمِهِ بِلَا اقْتِدَاءٍ وَ لَا تَعْلِیمٍ وَ لَا احْتِذَاءٍ لِمِثَالِ صَانِعٍ حَکِیمٍ وَ لَا إِصَابَةِ خَطَإٍ وَ لَا حَضْرَةِ مَلَإٍ .

الرسول الأعظم
وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ ابْتَعَثَهُ وَ النَّاسُ یَضْرِبُونَ فِی غَمْرَةٍ وَ یَمُوجُونَ فِی حَیْرَةٍ قَدْ قَادَتْهُمْ أَزِمَّةُ الْحَیْنِ وَ اسْتَغْلَقَتْ عَلَى أَفْئِدَتِهِمْ أَقْفَالُ الرَّیْنِ .

الوصیة بالزهد و التقوى
عِبَادَ اللَّهِ أُوصِیکُمْ بِتَقْوَى اللَّهِ فَإِنَّهَا حَقُّ اللَّهِ عَلَیْکُمْ وَ الْمُوجِبَةُ عَلَى اللَّهِ حَقَّکُمْ وَ أَنْ تَسْتَعِینُوا عَلَیْهَا بِاللَّهِ وَ تَسْتَعِینُوا بِهَا عَلَى اللَّهِ فَإِنَّ التَّقْوَى فِی الْیَوْمِ الْحِرْزُ وَ الْجُنَّةُ وَ فِی غَدٍ الطَّرِیقُ إِلَى الْجَنَّةِ مَسْلَکُهَا وَاضِحٌ وَ سَالِکُهَا رَابِحٌ وَ مُسْتَوْدَعُهَا حَافِظٌ لَمْ تَبْرَحْ عَارِضَةً نَفْسَهَا عَلَى الْأُمَمِ الْمَاضِینَ مِنْکُمْ وَ الْغَابِرِینَ لِحَاجَتِهِمْ إِلَیْهَا غَداً إِذَا أَعَادَ اللَّهُ مَا أَبْدَى وَ أَخَذَ مَا أَعْطَى وَ سَأَلَ عَمَّا أَسْدَى فَمَا أَقَلَّ مَنْ قَبِلَهَا وَ حَمَلَهَا حَقَّ حَمْلِهَا أُولَئِکَ الْأَقَلُّونَ عَدَداً وَ هُمْ أَهْلُ صِفَةِ اللَّهِ سُبْحَانَهُ إِذْ یَقُولُ وَ قَلِیلٌ مِنْ عِبادِیَ الشَّکُورُ فَأَهْطِعُوا بِأَسْمَاعِکُمْ إِلَیْهَا وَ أَلِظُّوا بِجِدِّکُمْ عَلَیْهَا وَ اعْتَاضُوهَا مِنْ کُلِّ سَلَفٍ خَلَفاً وَ مِنْ کُلِّ مُخَالِفٍ مُوَافِقاً أَیْقِظُوا بِهَا نَوْمَکُمْ وَ اقْطَعُوا بِهَا یَوْمَکُمْ وَ أَشْعِرُوهَا قُلُوبَکُمْ وَ ارْحَضُوا بِهَا ذُنُوبَکُمْ وَ دَاوُوا بِهَا الْأَسْقَامَ وَ بَادِرُوا بِهَا الْحِمَامَ وَ اعْتَبِرُوا بِمَنْ أَضَاعَهَا وَ لَا یَعْتَبِرَنَّ بِکُمْ مَنْ أَطَاعَهَا أَلَا فَصُونُوهَا وَ تَصَوَّنُوا بِهَا وَ کُونُوا عَنِ الدُّنْیَا نُزَّاهاً وَ إِلَى الْآخِرَةِ وُلَّاهاً وَ لَا تَضَعُوا مَنْ رَفَعَتْهُ التَّقْوَى وَ لَا تَرْفَعُوا مَنْ رَفَعَتْهُ الدُّنْیَا وَ لَا تَشِیمُوا بَارِقَهَا وَ لَا تَسْمَعُوا نَاطِقَهَا وَ لَا تُجِیبُوا نَاعِقَهَا وَ لَا تَسْتَضِیئُوا بِإِشْرَاقِهَا وَ لَا تُفْتَنُوا بِأَعْلَاقِهَا فَإِنَّ بَرْقَهَا خَالِبٌ وَ نُطْقَهَا کَاذِبٌ وَ أَمْوَالَهَا مَحْرُوبَةٌ وَ أَعْلَاقَهَا مَسْلُوبَةٌ أَلَا وَ هِیَ الْمُتَصَدِّیَةُ الْعَنُونُ وَ الْجَامِحَةُ الْحَرُونُ وَ الْمَائِنَةُ الْخَئُونُ وَ الْجَحُودُ الْکَنُودُ وَ الْعَنُودُ الصَّدُودُ وَ الْحَیُودُ الْمَیُودُ حَالُهَا انْتِقَالٌ وَ وَطْأَتُهَا زِلْزَالٌ وَ عِزُّهَا ذُلٌّ وَ جِدُّهَا هَزْلٌ وَ عُلْوُهَا سُفْلٌ دَارُ حَرَبٍ وَ سَلَبٍ وَ نَهْبٍ وَ عَطَبٍ أَهْلُهَا عَلَى سَاقٍ وَ سِیَاقٍ وَ لَحَاقٍ وَ فِرَاقٍ قَدْ تَحَیَّرَتْ مَذَاهِبُهَا وَ أَعْجَزَتْ مَهَارِبُهَا وَ خَابَتْ مَطَالِبُهَا فَأَسْلَمَتْهُمُ الْمَعَاقِلُ وَ لَفَظَتْهُمُ الْمَنَازِلُ وَ أَعْیَتْهُمُ الْمَحَاوِلُ فَمِنْ نَاجٍ مَعْقُورٍ وَ لَحْمٍ مَجْزُورٍ وَ شِلْوٍ مَذْبُوحٍ وَ دَمٍ مَسْفُوحٍ وَ عَاضٍّ عَلَى یَدَیْهِ وَ صَافِقٍ بِکَفَّیْهِ وَ مُرْتَفِقٍ بِخَدَّیْهِ وَ زَارٍ عَلَى رَأْیِهِ وَ رَاجِعٍ عَنْ عَزْمِهِ وَ قَدْ أَدْبَرَتِ الْحِیلَةُ وَ أَقْبَلَتِ الْغِیلَةُ وَ لَاتَ حِینَ مَنَاصٍ هَیْهَاتَ هَیْهَاتَ قَدْ فَاتَ مَا فَاتَ وَ ذَهَبَ مَا ذَهَبَ وَ مَضَتِ الدُّنْیَا لِحَالِ بَالِهَا فَما بَکَتْ عَلَیْهِمُ السَّماءُ وَ الْأَرْضُ وَ ما کانُوا مُنْظَرِینَ .


1-شناخت پروردگار
سپاس خداوندى را سزاست که ستایش او در خلق آشکار، و سپاهش پیروز، و بزرگى او والا و بیکرانه است. خدا را براى نعمت هاى پى در پى، و بخشش هاى بزرگش ستایش مى کنم، خدایى که حلمش بزرگ و عفوش فراگیر است، در فرمانش عادل، و از گذشته و آینده با خبر است، با علم خود جهان هستى را پدید آورده، و با فرمان خود موجودات را آفریده است، بى آن که از کسى پیروى کند، و یا بیاموزد، و یا از طرح حکیم دیگرى استفاده نماید، در آفرینش پدیده ها، دچار اشتباهى نشده، و نه با حضور و مشورت گروهى، آفریده است. گواهى مى دهم که محمّد (صلّى اللّه علیه و آله و سلّم ) بنده و فرستاده اوست، هنگامى او را مبعوث فرمود: که مردم در گرداب جهالت فرو رفته بودند، و در حیرت و سرگردانى به سر مى بردند، هلاکت آنان را مهار کرده و به سوى خود مى کشید، و گمراهى بر جان و دلشان قفل زده بود.
2-ره آورد پرهیزکارى
اى بندگان خدا شما را به پرهیزکارى سفارش مى کنم، که حق خداوند بر شماست، و نیز موجب حق شما بر پروردگار است. از خدا براى پرهیزکارى یارى بخواهید، و براى انجام دستورات خدا از تقوا یارى جویید، زیرا تقوا، امروز سپر بلا، و فردا راه رسیدن به بهشت است، راه تقوا روشن، و رونده آن بهرمند، و امانت دارش خدا، که حافظ آن خواهد بود. تقوا همواره خود را بر امّت هاى گذشته (و حال) عرضه کرده و بر آینده نیز عرضه مى کند، زیرا فرداى قیامت، همه به آن نیازمندند.
آنگاه که در قیامت آفریده ها را گرد مى آورد و آنچه باز داده است باز پس مى گیرد و در باره همه نعمت ها مى پرسد، پس چه اندکند آنان که تقوا را برگزیدند و بار آن را بدرستى بر دوش کشیدند آرى پرهیزکاران تعدادشان اندک است و شایسته ستایش خداوند سبحان که فرمود: «بندگان سپاسگزار من اندکند» پس گوش جان را به نداى تقوا بسپارید، و براى بدست آوردن آن تلاش کنید. تقوا را به جاى آنچه از دست رفته به دست آورید و عوض هر کار مخالفى که مرتکب شده اید انتخاب کنید، با تقوا خواب خود را به بیدارى تبدیل، و روزتان را با آن سپرى کنید، دل هاى خود را با تقوا زنده کنید، و گناهان خود را با آن شستشو دهید.
 ص 379
بیمارى هاى روان و جان خود را با تقوا درمان، و خود را آماده سفر آخرت گردانید، از تباه کنندگان تقوا عبرت گیرید و خود عبرت پرهیزکاران نشوید. آگاه باشید تقوا را حفظ کنید و خویشتن را با تقوا حفظ نمایید.
3-پرهیز از دنیاى حرام
برابر دنیا خویشتن دار و برابر آخرت دلباخته باشید. آن کس را که تقوا بلند مرتبت کرد خوار نشمارید، و آن را که دنیا عزیزش کرد گرامى ندارید. برق درخشنده دنیا شما را خیره نکند، و سخن ستاینده دنیا را نشنوید. به دعوت کننده دنیا پاسخ ندهید، و از تابش دنیا روشنایى نخواهید، و فریفته کالاهاى گران قدر دنیا نگردید. همانا برق دنیاى حرام بى فروغ است، و سخنش دروغ، و اموالش به غارت رفتنى، و کالاهاى آن تاراج شدنى است. آگاه باشید دنیاى حرام چونان عشوه گر هرزه اى است که تسلیم نشود، و مرکب سرکشى است که فرمان نبرد، دروغگویى خیانتکار، ناسپاس حق نشناس، دشمنى حیله گر، پشت کننده اى سرگردان، حالاتش متزلزل، عزّتش خوارى، جدّش بازى و شوخى، و بلندى آن سقوط است. خانه جنگ و غارتگرى، تبهکارى و هلاکت، و سر منزل نا آرامى است، جایگاه دیدار کردن ها و جدایى هاست. راه هاى آن حیرت زا، گریزگاهایش ناپیدا، و خواسته هایش نومید کننده و زیانبار است، پناهگاه هاى آن دنیا انسان را تسلیم مرگ مى کند، و از خانه هاى خود بیرون مى راند، و چاره اندیشى هاى آن ناتوان کننده است.
4-اقسام دنیا پرستان
نجات یافته اى مجروح، یا مجروحى پاره پاره تن، دسته اى سر از تن جدا، و دسته اى دیگر در خون خود تپیده، گروهى انگشت به دندان، و جمعى از حسرت و اندوه دست بر دست مى مالاند، برخى سر بر روى دست ها نهاده به فکر فرو رفته اند، عدّه اى بر اشتباهات گذشته افسوس مى خورند و خویشتن را محکوم مى کنند، و عدّه اى دیگر از عزم و تصمیم ها دست برداشته اند، چرا که راه فرار و هر نوع حیله گرى بسته شده، و دنیا آنها را غافلگیر کرده است، و کار از کار گذشته، و عمر گرانبها هدر رفته است، هیهات هیهات آنچه از دست رفت گذشت، و آنچه سپرى شد رفت، و جهان چنانکه مى خواست به پایان رسید. «نه آسمان بر آنها گریست و نه زمین، و هرگز دیگر به آنها مهلتى داده نشد.»


بدون متن عربی بزرگتر کوچکتر 
نهج البلاغه عربی مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 221نهج البلاغه مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 221 نهج البلاغه عربی مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 222نهج البلاغه مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 222 نهج البلاغه عربی مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 223نهج البلاغه مرکز طبع و نشر قرآن کریم صفحه 223





جستجو فراز بعد فراز قبل 

در باره ما   |  تماس با ما  |   نظرخواهی
دفتر خدمات ویژه تبیان
مراجعه: 1,866,224,359